Bilgi alma hakk\u0131 \u0130ngiliz hukuku d\u00fczleminde UK Companies Act 2006 (CA 2006)[1]<\/a>, 2007\/36\/EG say\u0131l\u0131 borsaya kay\u0131tl\u0131 \u015firketlerin pay sahiplerinin belirli haklar\u0131 direktifi[2]<\/a> ve 2009 \u015eirketler (Pay Sahipleri Haklar\u0131) Y\u00f6netmeli\u011fi[3]<\/a> alt\u0131nda d\u00fczenlenmi\u015f ve uygulanmaktad\u0131r. \u0130ngiliz hukuku ge\u00e7mi\u015ften bug\u00fcne \u015firketin \u00fcyelerine tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 haklar\u0131 kademeli olarak geni\u015fletmi\u015ftir. Hissedarlar\u0131n haklar\u0131 esas olarak CA 2006 Yasas\u0131’ndan kaynaklanmaktad\u0131r. Fakat \u00fcyelere sa\u011flanan bu haklar\u0131n \u015firket ana s\u00f6zle\u015fmesi, hissedarlar aras\u0131nda yap\u0131lan s\u00f6zle\u015fme ve belirli hisse ihra\u00e7 ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda de\u011fi\u015ftirilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.[4]<\/a><\/p>\n\n\n\n Her ne kadar hissedarlar toplu olarak bir \u015firkete sahip olsalar da \u015firketin g\u00fcnl\u00fck i\u015fleyi\u015fini kontrol eden y\u00f6neticilerdir. Ancak, sahip olduklar\u0131 hisselerden \u00f6t\u00fcr\u00fc, hissedarlar bir dizi hakka sahiptir ve belli ba\u015fl\u0131 \u015firket kararlar\u0131 \u00fczerinde g\u00fcc\u00fc ellerinde tutarlar. Bu haklardan oy kullanma \u00fcyelerin \u015firket y\u00f6netimine aktif kat\u0131lmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayan bir hakt\u0131r. Oy hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131labilmesi i\u00e7in de pay sahiplerinin \u015firketin genel durumu ve oy konusu i\u015flemin mahiyeti hakk\u0131nda bilgi edinmeleri gerekmektedir. Buradan hareketle y\u00f6neticilerin ve \u015firket direkt\u00f6r\u00fcn\u00fcn pay sahiplerine, \u015firketin i\u015f ve i\u015flemlerinin kanuna ve yasal d\u00fczenlemelere uygun y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve \u015firketin geli\u015fmesine katk\u0131da bulundu\u011funa dair bilgi ve belgeyi temin etmeleri gerekti\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade edilmi\u015ftir. \u00d6zellikle yasal sicillerde tutulan bilgi ve belgeler a\u00e7\u0131s\u0131ndan talep sahibinin bilgiye eri\u015fimi \u2018uygun ama\u00e7 kriteri\u2019 ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.[5]<\/a> Y\u00fcksek mahkeme, uygun amac\u0131n kapsaml\u0131 bir tan\u0131m\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmasa da genel olarak talebin, bir \u00fcyenin bu s\u0131fatla menfaati ve\/veya hissedarl\u0131k haklar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 ile ilgili olmas\u0131 gerekti\u011fini belirtmektedir.[6]<\/a><\/p>\n\n\n\n H\u00fck\u00fcmler, \u00fcyelerin ve kamunun hissedarlar\u0131n kimli\u011fini ve hisselerinin kapsam\u0131n\u0131 bilme konusundaki menfaatleri ile \u00fcyelerin ki\u015fisel bilgilerine eri\u015fim hakk\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fcye kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 engelleme noktas\u0131nda bir denge kurmay\u0131 ama\u00e7lamaktad\u0131r.[7]<\/a><\/p>\n\n\n\n Pay sahiplerinin bu bilgiye eri\u015fimi farkl\u0131 hukuk sistemlerinde \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde d\u00fczenlenebilmektedir. Bilgi alma hakk\u0131 \u0130ngiliz \u015eirketler kanununda tek bir maddede d\u00fczenlenmemi\u015f, pay sahiplerinin \u015firketten taleplerine konu edebilecekleri farkl\u0131 istemler i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 d\u00fczenlenmi\u015ftir. Bununla beraber pay sahiplerinin bilgiye eri\u015fimi 3 farkl\u0131 bi\u00e7imde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar. Talep \u00fczerine inceleme, rutin, d\u00fczenli a\u00e7\u0131klama ve \u00f6nemli olaylar\u0131n ge\u00e7ici olarak a\u00e7\u0131klanmas\u0131.[8]<\/a> Bu makale bilgi alma ba\u011flam\u0131nda CA 2006 hangi haklar\u0131n mevcut oldu\u011funun k\u0131sa bir \u00f6zetini sunduktan sonra, kimlerin bu haklar \u00e7er\u00e7evesinde bilgi ve belge talep edebilece\u011fini ve kimlerin bu bilgi ve belgeleri a\u00e7\u0131klama y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011funu, \u00e7e\u015fitli ihtimalleri de g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak inceler. Son olarak CA 2006 ile d\u00fczenlenmi\u015f olan vekil tayin etme hakk\u0131 ve bu hakka dayanarak vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131 incelenmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n 2007\/36\/EG say\u0131l\u0131 borsaya kay\u0131tl\u0131 \u015firketlerin pay sahiplerinin belirli haklar\u0131 direktifinin 9. Maddesi pay sahibinin, genel kurul g\u00fcndem maddeleri ile ilgili soru sorma hakk\u0131n\u0131 d\u00fczenlemektedir.<\/p>\n\n\n\n Bununla beraber \u0130ngiltere \u015eirketler Kanunu\u2019nun;<\/p>\n\n\n\n 116. maddesi, \u015firketin \u00fcye kayd\u0131n\u0131 (ve endeksini) inceleme ve sicilin bir kopyas\u0131n\u0131 veya herhangi bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc alma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 228. maddesi, direkt\u00f6rlerin hizmet s\u00f6zle\u015fmelerini ve nitelikli tazminat h\u00fck\u00fcmlerini veya yaz\u0131l\u0131 notlar\u0131 inceleme ve kopyalar\u0131n\u0131 alma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 319A. maddesi, \u00fcyenin genel kurulda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclen bir i\u015fle ilgili herhangi bir soruyu sorma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 358. maddesi, \u015firketin tutanak defterini ve genel kurul toplant\u0131lar\u0131n\u0131n kay\u0131tlar\u0131 inceleme ve tutana\u011f\u0131n bir kopyas\u0131n\u0131 alma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 423. maddesi y\u0131ll\u0131k mali tablo ve raporlar\u0131n bir kopyas\u0131n\u0131 alma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 431. maddesi, \u00fcyelerin Hesap ve raporlar\u0131n kopyalar\u0131n\u0131 alma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 527. maddesi, \u00fcyelerin denetim endi\u015felerinin web sitesinde yay\u0131nlanmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 702.maddesi, \u015firketin iktisap etti\u011fi kendi paylar\u0131 hakk\u0131ndaki s\u00f6zle\u015fmeyi inceleme hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 714. maddesi, \u015firketin kendi paylar\u0131n\u0131 iktisap etmesi hususunda y\u00f6netim beyan\u0131n\u0131 ve denet\u00e7ilerin raporunu inceleme hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 744. maddesi, \u015firket taraf\u0131ndan tutulan bir \u015firketin tahvil sahiplerinin kay\u0131tlar\u0131n\u0131 inceleme ve kopyas\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 793.maddesi, \u015firketin a\u00e7\u0131klanmayan pay sahiplerinin soru\u015fturulmas\u0131 hakk\u0131ndaki raporu inceleme hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 809. maddesi, \u015firketin hisselerindeki a\u00e7\u0131klanan menfaatlerin kayd\u0131n\u0131 inceleme ve kopyas\u0131n\u0131 alma hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 911. maddesi, birle\u015fmeye ili\u015fkin belgeleri inceleme hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n\n\n\n 1145. maddesi, \u015firketten bas\u0131l\u0131 kopya d\u0131\u015f\u0131nda bir belge veya bilgi ald\u0131\u011f\u0131nda, \u015firketten belgenin veya bilginin bas\u0131l\u0131 bir versiyonunu isteme hakk\u0131n\u0131 d\u00fczenlemektedir.<\/p>\n\n\n\n Hisse senetlerine ili\u015fkin \u0130ngiliz hukukunda mevcut hukuki g\u00f6r\u00fc\u015f \u015fu \u015fekilde \u00f6zetlenebilir: Bir hisse kendi ba\u015f\u0131na m\u00fclkiyettir, ancak hissedara \u015firketin malvarl\u0131\u011f\u0131 veya \u015firket m\u00fclkiyeti \u00fczerinde herhangi bir menfaat sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 gibi ve hissedarlara daha fazla pay vermez.[9]<\/a> Hisse senetleri hamiline yaz\u0131l\u0131 veya nama yaz\u0131l\u0131 olabilmektedir. CA 2006 madde 779 da \u2018\u2019Hisselerle s\u0131n\u0131rl\u0131 bir \u015firketin, kendi maddelerinde izin verilmi\u015fse, tamam\u0131 \u00f6denmi\u015f hisselerle ilgili olarak hisse senedi \u00e7\u0131karabilece\u011fi, senede sahip olan\u0131n senette belirtilen haklara sahip olaca\u011f\u0131 ve senedin teslimi ile paylar\u0131n devredilebilece\u011fi d\u00fczenlenmi\u015ftir.\u2019\u2019[10]<\/a> Bununla beraber, 2015 tarihli K\u00fc\u00e7\u00fck \u0130\u015fletme, Giri\u015fim ve \u0130stihdam Yasas\u0131 madde 84 taraf\u0131ndan CA 2006 da yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikle hamiline yaz\u0131l\u0131 hisse senedi uygulamas\u0131n\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Bu tarihten itibaren hamiline yaz\u0131l\u0131 hisse senedi ihrac\u0131 yasaklanm\u0131\u015f olup, hamiline yaz\u0131l\u0131 hisse senetlerinin \u015firketler taraf\u0131ndan nama yaz\u0131l\u0131 hisseye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi veya iptal edilmesi gerekmektedir.[11]<\/a> Buradan hareketle hamiline yaz\u0131l\u0131 pay senedi sahiplerinin bilgi alma haklar\u0131n\u0131 anonim \u015firketlerde kullanamayacaklar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz. Nama yaz\u0131l\u0131 pay sahipleri yani \u00fcyeli\u011fi sicile kaydedilmi\u015f olan pay sahipleri ise kanunun pay sahiplerine \u00e7e\u015fitli h\u00fck\u00fcmlerle tan\u0131m\u0131\u015f oldu\u011fu bilgi alma haklar\u0131ndan yararlanabilirler.[12]<\/a><\/p>\n\n\n\n CA 2006 madde 431 ve 432 de \u2018Borsaya kaydedilmi\u015f veya kaydedilmemi\u015f bir \u015firketin bir \u00fcyesi veya tahvil sahibi-intifa senedi sahibi, talep \u00fczerine ve \u00fccretsiz olarak \u015firketin son y\u0131ll\u0131k hesaplar\u0131, son direkt\u00f6r raporu ve bu hesaplara ili\u015fkin denet\u00e7i raporunun bir kopyas\u0131n\u0131 almaya yetkilidir\u2019 denmi\u015ftir.[13]<\/a> Buradan hareketle \u015firkete ili\u015fkin tahvil sahibinin de maddede belirtilen evraklar\u0131 ve dolay\u0131s\u0131 ile bu evraklara ili\u015fkin bilgi alma hakk\u0131 oldu\u011fu kabul edilmelidir. Nitekim tahvil sahibinin alabilece\u011fi belgeler maddede \u00f6rnekleme yolu ile say\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan bu belgeler haricinde tahvil sahibinin bilgi alma hakk\u0131n\u0131n geni\u015fletilemeyece\u011fi s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n\n\n\n CA 2006 hisselerde menfaati olan ki\u015filerin bu hisselerin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 her t\u00fcrl\u00fc hakk\u0131 kullanabilece\u011fini d\u00fczenlemi\u015ftir.[14]<\/a> Hisselerde menfaati bulunan ki\u015filer kanunda s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Buna ek olarak, kanunda, belirli durumlarda, bir ba\u015fka ki\u015finin hissesine ait haklar\u0131n m\u00fclkiyet sahibi olmaks\u0131z\u0131n kullan\u0131lmas\u0131na imk\u00e2n tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Buna dayanarak a\u015fa\u011f\u0131da say\u0131lan durumlarda paya ba\u011flanm\u0131\u015f olan bilgi alma hakk\u0131n\u0131n paya sahip olunmaks\u0131z\u0131n payda menfaati bulunan ki\u015filer taraf\u0131ndan da kullan\u0131labilece\u011fi savunulabilir. Zira kanunda a\u00e7\u0131k\u00e7a hangi haklar\u0131n kullan\u0131labilece\u011fi say\u0131lmam\u0131\u015f hisselerin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 her t\u00fcrl\u00fc hakk\u0131n kullan\u0131labilece\u011fi belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n 2.1 Hisselerdeki haklar bir kurulu\u015fun m\u00fclk\u00fcne ba\u011fl\u0131 ise kurulu\u015fun her \u00fcyesinin hissedeki haklarda menfaati oldu\u011fu kabul edilir.[15]<\/a><\/p>\n\n\n\n 2.2 Bir ki\u015fi e\u011fer paylardaki haklar\u0131n kullan\u0131m\u0131na dair s\u00f6zle\u015fme yaparsa veya paylar\u0131n kendisine veya emrine teslimini talep etme hakk\u0131na sahipse ya da sicile kay\u0131tl\u0131 hak sahibi olmamakla beraber, hisselerin elde tutulmas\u0131yla verilen herhangi bir hakk\u0131 kullanma veya kontrol etme hakk\u0131na sahipse, hisseler bak\u0131m\u0131ndan menfaat sahibi oldu\u011fu kabul edilir.[16]<\/a><\/p>\n\n\n\n 2.3 Bir ki\u015finin, e\u015finin veya hemcins partnerinin veya herhangi bir bebek (18 ya\u015f\u0131ndan k\u00fc\u00e7\u00fckler) veya \u00fcvey \u00e7ocu\u011funun ilgilendi\u011fi hisselerde menfaati var kabul edilir.<\/p>\n\n\n\n 2.4 Bir \u015firketin organ\u0131n\u0131n veya direkt\u00f6r\u00fcn\u00fcn kendisinden talimat almaya al\u0131\u015fk\u0131n oldu\u011fu ki\u015fi ve genel kurul toplant\u0131lar\u0131nda oy hakk\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7te birini veya daha fazlas\u0131n\u0131 kullanma veya kontrol etme hakk\u0131na sahip olan bir ki\u015fi hissede menfaati var kabul edilir.[17]<\/a> Hissede menfaati olan bu ki\u015fi, \u015firketin, ba\u015fka bir t\u00fczel ki\u015fili\u011fin oy hakk\u0131n\u0131 kullanma veya kontrol etme hakk\u0131na sahip olmas\u0131 durumunda ve yine \u015firketin, o t\u00fczel ki\u015fili\u011fin genel kurul toplant\u0131lar\u0131nda oy hakk\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7te birini veya daha fazlas\u0131n\u0131 kullanma veya kontrol etme hakk\u0131na sahip olmas\u0131 durumunda di\u011fer t\u00fczel ki\u015filin toplant\u0131lar\u0131nda da oy kullanma hakk\u0131na sahiptir.[18]<\/a><\/p>\n\n\n\n \u0130potek alacakl\u0131s\u0131 alaca\u011f\u0131na binaen \u00fcye siciline kaydettirilmi\u015fse burada kanuni ipotek meydana gelir. Bunun i\u00e7in teminat olarak kullan\u0131lan paylar\u0131n alacakl\u0131n\u0131n kendisine veya temsilcisine devredilmesi gerekir. \u0130potek alacakl\u0131s\u0131 ve bor\u00e7lu aralar\u0131nda yapacaklar\u0131 bir anla\u015fma ile bor\u00e7lunun borcunu ve faizini geri \u00f6dedi\u011finde alacakl\u0131n\u0131n hisseleri ipotek sahibine geri devredece\u011fini kararla\u015ft\u0131racaklard\u0131r.[19]<\/a> Kanuni bir ipotek s\u00f6z konusu oldu\u011funda bor\u00e7 veren veya vekili sicilde malik olarak g\u00f6r\u00fcnmeye devam eder, fakat kredinin \u00f6denmemi\u015f oldu\u011fu s\u00fcre boyunca, bor\u00e7 veren hisse senetlerine ba\u011fl\u0131 oy kullanma hakk\u0131, bilgi alma hakk\u0131 ve di\u011fer t\u00fcm haklara sahip olacakt\u0131r.[20]<\/a><\/p>\n\n\n\n Hisselerin devri s\u0131ras\u0131nda hisselerden do\u011fan haklar\u0131n kullan\u0131m\u0131nda \u00e7e\u015fitli ihtimaller ortaya \u00e7\u0131kabilir. Devreden ile devralan aras\u0131nda yap\u0131lan hisse al\u0131m sat\u0131m s\u00f6zle\u015fmesi s\u0131ras\u0131nda devreden hen\u00fcz hisse bedelini \u00f6dememi\u015fse, hisseler tescil edilene kadar devralan, hisseleri yediemin olarak elinde tutar, ancak hala \u015firketin \u00fcyesidir ve diledi\u011fi gibi oy kullanma ve bilgi alma hakk\u0131n\u0131 elinde tutar.[21]<\/a> Bununla beraber devreden ile devralan aras\u0131nda yap\u0131lan hisse al\u0131m sat\u0131m s\u00f6zle\u015fmesi s\u0131ras\u0131nda devralan hisse bedelini \u00f6demi\u015f fakat hisseleri hen\u00fcz devralmam\u0131\u015fsa, hisselerin devri onaylanana kadar hisseleri devredenin yediemin olarak elinde tuttu\u011fu durumda, devredenin bu durumda hisseden do\u011fan oy, bilgi alma vb. haklar\u0131n\u0131 devralan\u0131n y\u00f6nlendirdi\u011fi \u015fekilde kullanmal\u0131d\u0131r.[22]<\/a><\/p>\n\n\n\n Kendi hisselerini iktisab\u0131 durumunda, \u015firketin intifa hakk\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirlenmesinde g\u00f6z ard\u0131 edilecek menfaatler ba\u015fl\u0131kl\u0131 CA 2006 madde 671 de, belirli durumlarda \u015firketin hisselerdeki intifa haklar\u0131n\u0131n g\u00f6z ard\u0131 edilece\u011fi d\u00fczenlenmekle beraber h\u00fck\u00fcmde bilgi alma ve inceleme hakk\u0131 say\u0131lmad\u0131\u011f\u0131ndan hareketle \u015firketin kendi paylar\u0131n\u0131 iktisap etmesi durumunda bu paylara ili\u015fkin olarak bilgi alma ve inceleme hakk\u0131n\u0131 kullanabilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir.[23]<\/a> \u015eirket kendi hisselerini iktisap etti\u011finde hisseler, t\u00fcm ama\u00e7lar i\u00e7in \u015firketi temsilen hisselere sahip olan temsilcinin kendi hesab\u0131na elinde bulundurdu\u011fu gibi muamele g\u00f6recektir.[24]<\/a> Tek ba\u015f\u0131na bu h\u00fck\u00fcm \u015firket temsilcisinin pay sahibi gibi pay sahipli\u011fi haklar\u0131n\u0131 kullanabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde anla\u015f\u0131labilir. Fakat maddenin devam\u0131nda t\u00fcm ama\u00e7lar i\u00e7in \u015firketin bu paylardan kaynaklanan herhangi bir hakk\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 kabul edilmelidir denerek \u015firketin iktisap etti\u011fi paylardan kaynakl\u0131 haklar\u0131 kullanamayaca\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir.[25]<\/a><\/p>\n\n\n\n Di\u011fer yandan CA 2006 madde 726, hazine hisselerinin \u015firket taraf\u0131ndan edimini ve buna ili\u015fkin haklar\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131 d\u00fczenlemi\u015ftir. Madde de \u015firketin hisseleri hazine hissesi olarak elinde tuttu\u011fu durumda \u015firket bu hisseler \u00fczerinde herhangi bir hak kullanmamal\u0131d\u0131r ve bu hakk\u0131n s\u00f6zde kullan\u0131m\u0131 ge\u00e7ersizdir.[26]<\/a> Bu, \u00f6zellikle toplant\u0131lara kat\u0131lma veya oy kullanma haklar\u0131 i\u00e7in ge\u00e7erlidir denmektedir. Dolay\u0131s\u0131 ile \u015firket taraf\u0131ndan hazine hisselerinin edinildi\u011fi durumda bu hisselere ba\u011flanan toplant\u0131ya kat\u0131lma ve oy hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131n engellenmesi ayn\u0131 zamanda bu hisseye ba\u011flanm\u0131\u015f olan bilgi alma hakk\u0131n\u0131n da kullan\u0131m\u0131n\u0131n engellendi\u011fi sonucunu do\u011furabilir. Bilgi alma ve inceleme hakk\u0131n\u0131n oy hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in temel olu\u015fturdu\u011fu varsay\u0131m\u0131nda oy hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131lamamas\u0131 bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131lamayaca\u011f\u0131 sonucunu do\u011furacakt\u0131r. Bununla beraber yine bu hisselere ba\u011flanan sonuca g\u00f6re toplant\u0131ya kat\u0131lma hakk\u0131n\u0131n engellenmesi bilgi alma hakk\u0131n\u0131n nas\u0131l kullan\u0131laca\u011f\u0131 noktas\u0131nda ayd\u0131nlat\u0131c\u0131 bir rol izlememektedir. Buradan hareketle kanun koyucunun \u015firket taraf\u0131ndan hazineden elde edilen paylara ili\u015fkin olarak bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131k bir kap\u0131 b\u0131rakmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n\n\n\n Ba\u011fl\u0131 \u015firket tan\u0131m\u0131 kanunda; ana \u015firket di\u011fer bir \u015firketin, oy haklar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funa sahipse veya \u00fcyesiyse ve y\u00f6netim kurulunun \u00e7o\u011funlu\u011funu atama veya g\u00f6revden alma hakk\u0131na sahipse veya onun bir \u00fcyesiyse ve di\u011fer \u00fcyelerle yapt\u0131\u011f\u0131 bir anla\u015fma uyar\u0131nca tek ba\u015f\u0131na i\u00e7indeki oy haklar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu kontrol ediyorsa taraf \u015firket ba\u011fl\u0131 \u015firket olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r.[27]<\/a> Maddede a\u00e7\u0131kland\u0131\u011f\u0131 \u00fczere ana \u015firket ba\u011fl\u0131 \u015firketin ya oy haklar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funa sahip olacakt\u0131r ya da y\u00f6netimini kontrol edecektir. Bu noktada pay sahibinin ana \u015firkete y\u00f6neltilecek herhangi bir bilgi alma talebinin ba\u011fl\u0131 \u015firketle ilgisinin bulunmas\u0131 durumunda bu hakk\u0131n kullan\u0131laca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Fakat \u015firket \u00fcyelerinin ba\u011fl\u0131 \u015firketler hakk\u0131nda her zaman bilgi sahibi olaca\u011f\u0131 kesin de\u011fildir. Ayn\u0131 zamanda ana \u015firketinde ba\u011fl\u0131 \u015firket ile ilgili pay sahiplerine bildirim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bulundu\u011funa dair kanunda bir d\u00fczenleme olmad\u0131\u011f\u0131ndan pay sahiplerine herhangi bir bildirim yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi s\u00f6ylenemez.<\/p>\n\n\n\n \u015eirket her bir \u00fcyesini kay\u0131t defterine kaydetmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr.[28]<\/a> Bununla beraber sermayesi olan \u015firketler \u00fcyelerinin isim ve adres bilgilerine ek olarak \u00fcyelerin paylar\u0131n\u0131 ve bunlar\u0131 ay\u0131rt etmeye yarayan \u00f6zelliklerini kay\u0131t alt\u0131na almal\u0131d\u0131r.[29]<\/a> \u015eirket, hisselerinden herhangi birini hisse senedine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015f ve sicil memuruna devir bildiriminde bulunmu\u015fsa, \u00fcye sicili, hisselerin miktar\u0131 ve ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 yerine her \u00fcyenin elindeki hisse senedi miktar\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 g\u00f6stermelidir. [30]<\/a> \u00dcye sicili bu kanundan do\u011fan herhangi bir hususta prima facie kan\u0131t say\u0131l\u0131r.[31]<\/a> Ayr\u0131ca hem \u00fcye sicili hem de \u015firket taraf\u0131ndan tutulan tahvil sahiplerinin kay\u0131tlar\u0131 \u015firketin kay\u0131tl\u0131 ofisinde veya y\u00f6netmelikle belirlenecek bir yerde haz\u0131r tutulmal\u0131d\u0131r.[32]<\/a><\/p>\n\n\n\n Ba\u015fka bir \u015firketin \u00fcyesi olan bir \u015firketin toplant\u0131lara kat\u0131lma ve oy kullanma konusunda kendisine a\u00e7\u0131k iki se\u00e7ene\u011fi vard\u0131r. Hisseleri elinde bulunduran bir \u015firket, di\u011fer \u00fcyelerle ayn\u0131 vekil tayin etme hakk\u0131na sahiptir.[33]<\/a> Alternatif olarak, bir kurumsal \u00fcye, bir kurumsal temsilci atanmak suretiyle temsil edilebilir. CA 1985, bir \u015firketin bir toplant\u0131da temsilcisi olarak ‘uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ki\u015fiyi’ atayabilmesini sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131.[34]<\/a> Birden fazla temsilci atama konusunda a\u00e7\u0131k bir hak olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, a\u00e7\u0131k bir yasak da yoktu. Uygulamada, toplant\u0131da farkl\u0131 intifa hakk\u0131 sahiplerinin temsil edilmesini sa\u011flamak amac\u0131yla, \u015firketlerin kay\u0131tl\u0131 her bir holding i\u00e7in birden fazla temsilci atayabilece\u011fi kabul edilmi\u015fti.[35]<\/a> Sonu\u00e7 olarak eski yasa d\u00f6neminde, hissedarlar\u0131n toplant\u0131ya kat\u0131l\u0131m\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan yaln\u0131zca bir \u00fcyenin bireysel olarak kat\u0131labilmesi veya tek bir vekil tayin edebilmesi veya tek bir kurumsal temsilci atayabilmesi \u00fcyenin paylar\u0131 \u00e7e\u015fitli sebeplerden farkl\u0131 ki\u015filerin elinde oldu\u011fu durumda \u00e7\u00f6z\u00fclmesi zor bir problem te\u015fkil ediyordu.[36]<\/a> CA 2006 madde 323\u2019e g\u00f6re, di\u011fer madde h\u00fck\u00fcmlerine bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n, t\u00fcm vekillerin el kald\u0131rma ve sand\u0131kta konu\u015fma ve oy kullanma hakk\u0131 vard\u0131r.[37]<\/a><\/p>\n\n\n\n CA 2006 ayr\u0131ca, CA 1985 yasas\u0131ndan farkl\u0131 olarak, her bir vekilin sahip oldu\u011fu farkl\u0131 hisselere g\u00f6re atanmas\u0131 ko\u015fuluyla, hissedarlar\u0131n birden fazla vekil atamas\u0131na a\u00e7\u0131k\u00e7a izin verir.[38]<\/a> Atanan her temsilci bir toplant\u0131da bireysel bir \u00fcye olarak ayn\u0131 yetkileri kullanabilir.[39]<\/a> Ayn\u0131 hisse grubuyla ilgili olarak atanan birden fazla \u015firket temsilcisinin ayn\u0131 \u015fekilde oy kullanmalar\u0131 \u015fart\u0131 ile yaln\u0131zca bir oy hakk\u0131 vard\u0131r. Temsilciler farkl\u0131 \u015fekillerde oy kullanmak isterlerse, birbirlerini etkili bir \u015fekilde iptal ederler ve hi\u00e7bir oy kaydedilmez.[40]<\/a><\/p>\n\n\n\n Ayn\u0131 hissedar i\u00e7in birden fazla \u015firket temsilcisinin farkl\u0131 oylar\u0131n\u0131n bir ankette ge\u00e7erli say\u0131lmas\u0131na izin verilip verilmeyece\u011fi konusunda doktrinde \u00e7e\u015fitli g\u00f6r\u00fc\u015fler bulunmaktad\u0131r.[41]<\/a> Baz\u0131lar\u0131 bu durumda oylar\u0131n ge\u00e7erli olmayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnse de di\u011ferleri, ge\u00e7erli olaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndedir, \u00e7\u00fcnk\u00fc her hisseye ili\u015fkin oy, ayr\u0131 bir g\u00fcc\u00fcn kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bir \u015firket, farkl\u0131 oy kullanma niyetine veya farkl\u0131 hisse paylar\u0131 i\u00e7in oy kullanma yetkisine sahip ki\u015fileri atamak isterse, vekiller atamas\u0131 daha do\u011fru olabilir. Fakat \u015firketin vekil atamas\u0131 belli baz\u0131 prosed\u00fcrler gerektirdi\u011finden ve ge\u00e7mi\u015ften bug\u00fcne vekil \u015firket temsilcisinden daha az hakka sahip olageldi\u011finden \u015firketler vekil atamay\u0131 \u00e7ok tercih etmiyorlar.[42]<\/a><\/p>\n\n\n\n \u015eirkette y\u00f6netici pozisyonunu i\u015fgal eden ki\u015fiye direkt\u00f6r denir.[43]<\/a> Bir \u015firketin direkt\u00f6r\u00fcn\u00fcn makul seviyede dikkat ve \u00f6zen g\u00f6sterme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc vard\u0131r. Bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck kapsam\u0131nda direkt\u00f6r\u00fcn, \u015firketle ilgili olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclen g\u00f6revleri yerine getiren bir ki\u015fiden makul olarak beklenebilecek genel bilgi, beceri ve deneyime sahip olmas\u0131 beklenir.[44]<\/a> CA 2006 171. madde ayr\u0131ca bir direkt\u00f6re, yetkileri yaln\u0131zca kendilerine verilen ama\u00e7lar do\u011frultusunda kullanma g\u00f6revi y\u00fcklemektedir.[45]<\/a> Y\u00f6neticilerin yetkileri dahilinde hareket etme g\u00f6revi, bir direkt\u00f6r\u00fcn yetkilerini kendilerine verilen \u015fartlara uygun olarak kullanmas\u0131 ve bunu uygun bir ama\u00e7 i\u00e7in yapmas\u0131 gerekti\u011fi mevcut hukuk ilkesini d\u00fczenler. Bunun haricinde direkt\u00f6rlerin genel sorumlulu\u011fu, bir y\u00f6netici taraf\u0131ndan bir \u015firkete bor\u00e7lu olunan g\u00f6revlerle ilgili olarak team\u00fcl hukuku kurallar\u0131 veya hakkaniyet ilkeleri ile yorumlan\u0131r.[46]<\/a><\/p>\n\n\n\n Bir \u015firketle ilgili olarak bir “g\u00f6lge direkt\u00f6r”, \u015firket y\u00f6neticilerinin talimatlar\u0131na g\u00f6re hareket etmeye al\u0131\u015f\u0131k oldu\u011fu bir ki\u015fi anlam\u0131na gelir.[47]<\/a> Y\u00f6neticilerin profesyonel talimatlar\u0131n\u0131 takip etti\u011fi ki\u015fi, bu talimatlar\u0131n y\u00f6neticinin genel g\u00f6revi ile ilgili olmas\u0131, \u00fcyelerin de onay\u0131n\u0131 gerektiren i\u015flemlerden olmas\u0131, tek \u00fcyenin y\u00f6netici olmas\u0131 durumlar\u0131nda g\u00f6lge direkt\u00f6r olarak adland\u0131r\u0131lamaz.[48]<\/a> Bu tan\u0131ma g\u00f6re, bir holding \u015firketinin direkt\u00f6r\u00fc veya t\u00fcm y\u00f6netim kurulu ve holding \u015firketinin kendisinin, bir ba\u011fl\u0131 ortakl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6lge y\u00f6neticisi olarak muamele g\u00f6rmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Direkt\u00f6rlere uygulanan genel sorumluluk ilkesi g\u00f6lge direkt\u00f6rlere de uygulanabilece\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde ge\u00e7erli say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.[49]<\/a><\/p>\n\n\n\n Pay sahiplerinin veya vekillerinin \u0130ngiltere \u015eirketler Hukuku ba\u011flam\u0131nda bilgi veya belge talep etmek suretiyle bilgi alma hakk\u0131n\u0131 kullanmalar\u0131 durumda, talebe cevaben \u015firket, 5 i\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7erisinde talep edenin talebini yerine getirmek yerine, mahkemeden talebin ‘uygun ama\u00e7 kriteri\u2019ni sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle talebe uymamaya dair bir talimat talep edebilir. \u015eirketin bu kapsamdaki bir mahkeme emri uyar\u0131nca talebi reddetmesi veya yerine getirmemesi su\u00e7tur.[50]<\/a> Bu gibi durumlarda mahkeme, emirle derhal bir inceleme yap\u0131lmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131labilir veya bir kopyan\u0131n sa\u011flanmas\u0131n\u0131 y\u00f6nlendirebilir.[51]<\/a> Mahkeme, bir ba\u015fvuruda, incelemenin veya suretinin usul\u00fcne uygun olarak istenmedi\u011fine kanaat getirirse, \u015firketi talebe uymamaya y\u00f6nlendirir ve talepte bulunan ki\u015finin \u015firket masraflar\u0131n\u0131 k\u0131smen veya tamamen \u00f6demesine h\u00fckmeder.[52]<\/a> Mahkeme taraf\u0131ndan \u015firkete uyulmamas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde talimat verilmezse, mahkemenin karar vermesiyle veya yarg\u0131laman\u0131n durdurulmas\u0131 halinde \u015firket talebe derhal uymak zorundad\u0131r.[53]<\/a> Burada belirtilmelidir bilgi alma talebinin reddi durumunda mahkemeye ba\u015fvurmas\u0131 gereken pay sahibi de\u011fil \u015firkettir, ancak mahkeme tazminat vererek \u015firket lehine karar verirse bunun i\u00e7in ba\u015fvuran\u0131n \u00f6deme yapmas\u0131 gerekir. <\/p>\n\n\n\n Her ne kadar bilgi ve belge talebinin konu oldu\u011fu somut d\u00fczenlemeler \u00e7e\u015fitli maddelerde yer alsa da genel olarak kanunda bilgi alma talebinin reddi \u00fczerine \u015firketin mahkemeye gitmesi yolu d\u00fczenlenmi\u015ftir. Bir \u015firketin, bilgi alma hakk\u0131 i\u00e7in ba\u015fvuran\u0131n talebini reddetmesi veya talebe uymamas\u0131 yoluyla eri\u015fim izni vermeyi reddetme konusunda makul davran\u0131p davranmayaca\u011f\u0131 \u00f6zellikle genel kurul toplant\u0131lar\u0131nda bu hakk\u0131n kulland\u0131r\u0131lmamas\u0131n\u0131n sonucunun ne olaca\u011f\u0131, yan\u0131tlanmam\u0131\u015f bir sorudur. Bilgi alma hakk\u0131n\u0131n genel kurul toplant\u0131s\u0131nda kullan\u0131lmas\u0131 halinde ise, toplant\u0131da sorulan bir soruyu ele al\u0131p almama karar\u0131 geleneksel olarak toplant\u0131 ba\u015fkan\u0131na b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.[54]<\/a> E\u011fer bilgilerin a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gizli bilgilerin if\u015fa edilmesini sa\u011flayacaksa, toplant\u0131 haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gereksiz yere engelleyecekse, cevap web sitesinde bir soruya cevap \u015feklinde verilmi\u015fse, ya da ba\u015fkana, istenmeyen bir durumun ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 izlenimi vermi\u015fse kanun cevap verilmesine gerek olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtir.[55]<\/a> <\/p>\n\n\n\n Kanunda bir \u015firketin y\u00f6neticisinin genel olarak alacakl\u0131lar veya hissedarlardan ziyade \u015firkete kar\u015f\u0131 sorumlu oldu\u011fu d\u00fczenlenmi\u015ftir.[56]<\/a> Y\u00f6neticilerin bu sorumlulu\u011fa ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 t\u00fcrev talebin konusunu olu\u015ftururken sorumlulu\u011fa ili\u015fkin davran\u0131\u015f\u0131n yerine getirilmemesi haks\u0131z \u00f6nyarg\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131na sebebiyet verebilir.[57]<\/a> \u015eirket \u00fcyesi ile beraber edindi\u011fi inceleme raporu ve bilgi ve belge alma hakk\u0131n\u0131 kullanmas\u0131 sonucu i\u00e7 i\u015fleri bakanl\u0131\u011f\u0131, \u015firketin i\u015flerinin t\u00fcm \u00fcyelerin veya baz\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131na haks\u0131z bir \u015fekilde zarar verecek \u015fekilde y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gerek\u00e7esiyle mahkemeye ba\u015fvurabilir.[58]<\/a> Bununla beraber \u015firket y\u00f6netimi taraf\u0131ndan herhangi bir sebebe dayanmaks\u0131z\u0131n \u015firket \u00fcyesine bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kulland\u0131r\u0131lmamas\u0131 durumunda da \u00fcyenin bu yola ba\u015fvurabilece\u011fi savunulmaktad\u0131r. [59]<\/a><\/p>\n\n\n\n Bilgi alma hakk\u0131 ile ilgili olarak kanunda pek \u00e7ok maddede bilgi ve belgelerin \u015firket taraf\u0131ndan \u00fcyelerin incelemesine haz\u0131r tutulmas\u0131 veya \u00fcyelere g\u00f6nderilmesi ayr\u0131 ayr\u0131 d\u00fczenlenmi\u015ftir. \u00d6rnek vermek gerekirse, \u015firketin kendi hisselerinin geri sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 veya sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in sermayeden \u00f6deme yap\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin olarak, \u015firketin direkt\u00f6rleri \u015firketle ilgili genel bir ara\u015ft\u0131rma neticesinde \u015firketin mali kaynaklar\u0131n\u0131 ve e\u011fer varsa bunlar\u0131n bor\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131layabilece\u011fini, \u015firketin faaliyetini devam ettirebilece\u011fini, gelecek y\u0131la ili\u015fkin beklentilerini, \u015firketin o y\u0131lki hedeflerini ve \u015firketin durumuna ili\u015fkin denet\u00e7inin yazd\u0131\u011f\u0131 raporu a\u00e7\u0131klamak zorundad\u0131r.[60]<\/a> Direkt\u00f6rler, bu anlamda yapacaklar\u0131 a\u00e7\u0131klama makul bir gerek\u00e7eye sahip olmadan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde su\u00e7 i\u015flemi\u015f olurlar.[61]<\/a><\/p>\n\n\n\n Y\u00f6neticiler sermayeden \u00f6deme yap\u0131lmas\u0131na dair karar verme s\u00fcrecinde direkt\u00f6rlerin a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 ve denet\u00e7inin raporunu i\u00e7eren bu beyan\u0131n bir kopyas\u0131n\u0131 toplant\u0131da \u00fcyelerin incelemesi i\u00e7in haz\u0131r bulundurmal\u0131 ve karar\u0131 toplant\u0131da almal\u0131 veya yaz\u0131l\u0131 bir karar s\u00f6z konusu ise karar \u00fcyeye sunulmadan \u00f6nce beyan\u0131n kopyas\u0131n\u0131n \u00fcyelere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131ndan emin olmal\u0131d\u0131r.[62]<\/a> Aksi takdirde karar ge\u00e7ersizdir.[63]<\/a><\/p>\n\n\n\n Bir \u015firketin denet\u00e7isi \u015firketin defterlerine, hesaplar\u0131na ve fi\u015flerine her zaman eri\u015fim hakk\u0131na sahiptir ve \u015firketin herhangi bir yetkilisi veya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131ndan, \u015firketin defterlerinden, hesaplar\u0131ndan veya makbuzlar\u0131ndan herhangi birini elinde tutan veya bunlardan sorumlu olan herhangi bir ki\u015fiden, \u015firketin herhangi bir yan kurulu\u015fundan ve bu yan kurulu\u015fun herhangi bir \u00e7al\u0131\u015fan\u0131ndan g\u00f6revlerinin ifas\u0131 i\u00e7in gerekli g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bilgilerin veya a\u00e7\u0131klamalar\u0131n kendisine verilmesini isteyebilir.[64]<\/a> Denet\u00e7inin istedi\u011fi bilgileri sa\u011flayamayan ki\u015fi a\u00e7\u0131k\u00e7a bu bilgi ve belgeleri sa\u011flamas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ispatlayamad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece hem \u015firket hem de s\u00f6z konusu memur taraf\u0131ndan su\u00e7 i\u015flenmi\u015f olur.[65]<\/a> Bir \u015firketin denet\u00e7isi ayr\u0131ca \u015firket \u00fcyesinin almaya yetkili oldu\u011fu genel kurul bildirimleri ve di\u011fer her t\u00fcrl\u00fc ileti\u015fim evrak\u0131n\u0131 da almaya yetkilidir.[66]<\/a><\/p>\n\n\n\n Finansa ili\u015fkin hesaplar\u0131n sunuldu\u011fu y\u0131ll\u0131k genel kurul toplant\u0131s\u0131nda, \u00fcyeler, finans d\u00f6nemine ili\u015fkin hesaplar\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 bir sonraki genel toplant\u0131n\u0131n sonucuna kadar g\u00f6rev yapacak denet\u00e7iler atamal\u0131d\u0131r.[67]<\/a> Denet\u00e7i \u015firketin y\u0131ll\u0131k hesaplar\u0131na ili\u015fkin olarak haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 raporu \u015firket e\u011fer \u00f6zel bir \u015firketse; her bir \u015firket \u00fcyesine, her bir \u015firket tahvili sahibine ve genel kurul toplant\u0131lar\u0131na ili\u015fkin bildirim almaya hakk\u0131 olan herkese g\u00f6ndermelidir.[68]<\/a> \u015eirketin halka a\u00e7\u0131k bir \u015firket oldu\u011fu durumda ise denet\u00e7i raporunu genel kurulda sunar.[69]<\/a><\/p>\n\n\n\n Hisseleri borsaya kay\u0131tl\u0131 bir \u015firketin \u00fcyeleri, y\u00f6neticilerden, \u015firketin genel toplant\u0131s\u0131nda al\u0131nan veya yap\u0131lacak herhangi bir anket hakk\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131z bir rapor almalar\u0131n\u0131 isteyebilir.[70]<\/a> Y\u00f6neticiler b\u00f6yle bir talep ald\u0131klar\u0131nda, \u015firket veya kendileri hakk\u0131nda bir rapor haz\u0131rlamak i\u00e7in uygun oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri bir ki\u015fiyi ba\u011f\u0131ms\u0131z denet\u00e7i olarak atamal\u0131d\u0131rlar.[71]<\/a> Ba\u011f\u0131ms\u0131z denet\u00e7i anketin yap\u0131laca\u011f\u0131 toplant\u0131ya ve anket ile ilgili i\u015flemlere kat\u0131lma hakk\u0131na sahiptir.[72]<\/a> Ba\u011f\u0131ms\u0131z denet\u00e7i, rapor verece\u011fi herhangi bir ankete ili\u015fkin \u015firketin kay\u0131tlar\u0131na eri\u015fme hakk\u0131na sahiptir ve \u015firketin herhangi bir \u00fcyesi, yetkilisi veya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131ndan g\u00f6revlerinin ifas\u0131 i\u00e7in gerekli g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bilgilerin veya a\u00e7\u0131klamalar\u0131n kendisine verilmesini isteyebilir.[73]<\/a> Talep \u00fczerine ba\u011f\u0131ms\u0131z denet\u00e7iye istemi\u015f oldu\u011fu bilgilerin verilmemesi su\u00e7 te\u015fkil eder.[74]<\/a><\/p>\n\n\n\n CA 2006, \u00fcyelerin genel kurul toplant\u0131lar\u0131na kendi adlar\u0131na kat\u0131lma ve oy kullanmalar\u0131 i\u00e7in bir vekil tayin etme hakk\u0131n\u0131 kademeli olarak a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde yasal olarak tan\u0131m\u0131\u015f olsa da genel olarak vekil tayinine ili\u015fkin formaliteler a\u00e7\u0131s\u0131ndan kuralc\u0131 olmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle, vekil atanma \u015fekli ve vekil taraf\u0131ndan haklar\u0131n kullan\u0131lma \u015fekli, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde \u015firket s\u00f6zle\u015fmelerinin d\u00fczenlemesi gereken konular olarak kalm\u0131\u015ft\u0131r. Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019 da vekil olarak atanmaya uygun ki\u015filerle ilgili herhangi bir k\u0131s\u0131tlama olmamas\u0131na ra\u011fmen, AB \u00fcyesi \u00fclkelerin baz\u0131lar\u0131nda vekillerin yaln\u0131zca y\u00f6netim kurulu \u00fcyelerine, e\u015flerine, atalar\u0131na veya soyundan gelenlere vekalet verilebilece\u011fine ili\u015fkin k\u0131s\u0131tlamalar vard\u0131.[75]<\/a> 2007 tarihli AB direktifi, vekaleten oy kullanmaya ili\u015fkin 10, 11 ve 13. maddelerde, vek\u00e2let verilebilecek ki\u015filere yasal ehliyet \u015fart\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc s\u0131n\u0131rlamay\u0131 yasaklamaktad\u0131r.[76]<\/a><\/p>\n\n\n\n CA 1948 y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmeden \u00f6nce pay sahibinin yetkilerini vekaleten kullanman\u0131n yasal bir temeli yoktu ve yetki kullan\u0131m\u0131 \u015firket esas s\u00f6zle\u015fmelerinde a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmi\u015fse m\u00fcmk\u00fcn olmaktayd\u0131.[77]<\/a> Bu noktada belirtmekte fayda var ki vekil atama noktas\u0131nda a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 uygulanmakta olan prosed\u00fcr \u00fcyenin toplant\u0131 ba\u015fkan\u0131n\u0131 vekil olarak atamas\u0131 ve oyunu nas\u0131l kullanaca\u011f\u0131na ili\u015fkin kendisine talimat vermesi \u015feklindeydi.[78]<\/a> Her ne kadar bu haklar\u0131n vekaleten kullan\u0131lmas\u0131 genellikle kabul edilse de vekil olacak ki\u015finin de \u015firket \u00fcyelerinden biri olmas\u0131 aranmakta ve dolay\u0131s\u0131 ile vekillik ili\u015fkisinin kapsam\u0131 dar yorumlanmaktayd\u0131. CA 1948 madde 136 da vekilin \u00fcye olmas\u0131 \u015fart\u0131n\u0131 getirmemi\u015f ve \u201c\u00fcye olsun veya olmas\u0131n\u201d bir ki\u015fiyi vekil olarak atama hakk\u0131n\u0131n oldu\u011fu a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmi\u015ftir.[79]<\/a> Bu ifade CA 1985 in 372(1) maddesinde de ayn\u0131 \u015fekilde korunmu\u015ftur.[80]<\/a> <\/p>\n\n\n\n Ele\u015ftirilen bir husus ise, CA 1985 kapsam\u0131nda, atanan vekillerin toplant\u0131daki \u00fcyelerle ayn\u0131 haklara sahip olmamas\u0131yd\u0131. \u015eirketin esas s\u00f6zle\u015fmesinde ayr\u0131ca d\u00fczenlenmedi\u011fi takdirde bir vekilin bir ankete kat\u0131lma \u015feklinde oy kullanma hakk\u0131 vard\u0131, ancak el kald\u0131rma ile s\u00f6z veya oy kullanma hakk\u0131 yoktu. Hem CA 2006\u2019n\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi hem de 2007\/ 36\/ EG say\u0131l\u0131 borsaya kay\u0131tl\u0131 \u015firketlerin pay sahiplerinin belirli haklar\u0131 direktifinin uygulanmas\u0131 sonucunda vekilin kat\u0131lma hakk\u0131na ili\u015fkin yenileyici ve sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 d\u00fczenlemeler yap\u0131ld\u0131.[81]<\/a> CA 2006 da gelen yenilikle \u2019Bir \u015firketin \u00fcyesi, \u015firketin bir toplant\u0131s\u0131nda kat\u0131lma, konu\u015fma ve oy kullanma haklar\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fc veya herhangi birini kullanmak i\u00e7in ba\u015fka bir ki\u015fiyi vekil olarak atama hakk\u0131na sahiptir\u2019\u2019[82]<\/a> denilmekle vekillerin toplant\u0131lara aktif kat\u0131l\u0131m\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015f oldu. Bir \u00fcyenin atayabilece\u011fi vekil say\u0131s\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 ise kanun koyucu 324. Maddenin 2 f\u0131kras\u0131nda \u00e7izmi\u015ftir. \u015eirketin sermayesi olan bir \u015firket olmas\u0131 \u015fart\u0131yla, bir \u00fcye, her bir vekilin sahip oldu\u011fu farkl\u0131 paylara ba\u011fl\u0131 haklar\u0131 kullanmak \u00fczere atanm\u0131\u015f olmas\u0131 kayd\u0131yla, sahip oldu\u011fu her bir 10 sterlinlik pay i\u00e7in farkl\u0131 bir vekil atayabilir.[83]<\/a><\/p>\n\n\n\n 2007\/ 36\/ EG say\u0131l\u0131 borsaya kay\u0131tl\u0131 \u015firketlerin pay sahiplerinin belirli haklar\u0131 direktifinin 10(1) maddesi, genel kurulda \u00fcyelere Direktifin 9. maddesi kapsam\u0131nda sa\u011flanan soru sorma hakk\u0131n\u0131n ayn\u0131 \u015fekilde bir vekile verilebilece\u011fini a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmaktad\u0131r. Bununla beraber hissedarlar\u0131n borsada i\u015flem g\u00f6ren bir \u015firketin genel kurulunda g\u00fcndemdeki maddelerle ilgili soru sorma hakk\u0131yla ilgili CA 2006, bu hakk\u0131 toplant\u0131ya kat\u0131lan \u00fcyelere sa\u011flarken, pay sahiplerinin yerine vekil olarak atanan ki\u015filerin bu hakk\u0131 kullanabilece\u011fine ili\u015fkin a\u00e7\u0131k bir d\u00fczenleme getirmemi\u015ftir. Her ne kadar bu konuda a\u00e7\u0131k\u00e7a bir d\u00fczenleme olmasa da \u015firket s\u00f6zle\u015fmesinde a\u00e7\u0131k\u00e7a yasaklanmad\u0131k\u00e7a bir vekilin toplant\u0131da ba\u015fkan olabilece\u011fini d\u00fczenleyen 324. madde[84]<\/a> g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda vekilin pay sahibi ad\u0131na soru sorabilme yetkisinin pay sahibi ad\u0131na konu\u015fabilme hakk\u0131n\u0131n do\u011fas\u0131 gere\u011fi m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kabul edilmelidir.[85]<\/a><\/p>\n\n\n\n CA 2006 madde 145 de \u00fcyenin \u015firketle ilgili olarak t\u00fcm veya belirli haklar\u0131ndan yararlanmaya veya bunlar\u0131 kullanmaya yetkili ba\u015fka bir ki\u015fi veya ki\u015fileri aday g\u00f6stermesinin \u015firket s\u00f6zle\u015fmesinde izin verildi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde uygulanaca\u011f\u0131 h\u00fck\u00fcm alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. CA 2006\u2019n\u0131n herhangi bir maddesinin pay sahibi taraf\u0131ndan veya onunla ili\u015fkili olarak yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirdi\u011fi her bir i\u015flem, aday taraf\u0131ndan veya onunla ili\u015fkili olarak, aday \u015firketin \u00fcyesiymi\u015f gibi yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.[86]<\/a><\/p>\n\n\n\n Aday\u0131n pay sahibi ad\u0131na kullanabilece\u011fi haklara ili\u015fkin spesifik \u00f6rnekler verilmi\u015ftir. Bunlar (talep edilen yaz\u0131l\u0131 karar\u0131n g\u00f6nderilme hakk\u0131)[87]<\/a> ; (yaz\u0131l\u0131 karar\u0131n dola\u015f\u0131m\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131)[88]<\/a>; (y\u00f6neticilerin genel kurulu toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131rmas\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131)[89]<\/a>; (bir beyan\u0131n dola\u015f\u0131m\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131)[90]<\/a>; (i\u015flem yap\u0131lan \u015firketin toplant\u0131s\u0131nda soru sorma hakk\u0131);[91]<\/a> (toplant\u0131da hareket etmek \u00fczere vekil atama hakk\u0131)[92]<\/a>; (y\u0131ll\u0131k hesaplar\u0131n ve raporlar\u0131n bir kopyas\u0131n\u0131n g\u00f6nderilme hakk\u0131)[93]<\/a> olarak s\u0131ralanm\u0131\u015ft\u0131r. Her ne kadar haklar bu kapsamda kanunda \u00f6rnekleme yolu ile say\u0131lm\u0131\u015f olsa da listenin kapsaml\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 ve ba\u015fkaca haklara da geni\u015fletilebilece\u011fi savunulmaktad\u0131r.[94]<\/a> Bu iddiaya kaynak olarak 145. maddede say\u0131lmayan haklardan biri \u00fcyenin anket yap\u0131lmas\u0131n\u0131 talep hakk\u0131d\u0131r. Mahkemeler CA 1948 y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmeden \u00f6nce vekilin anket yap\u0131lmas\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131na karar veriyorlard\u0131. Nitekim CA 1948 madde 137 ile ba\u015flayan, CA 1985 madde 372(2) ile devam eden ve CA 2006 da madde 329 d\u00fczenlemesi ile anket yap\u0131lmas\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131n\u0131n vekil taraf\u0131ndan da kullan\u0131labilece\u011fi h\u00fck\u00fcm alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Atanan vekil yukar\u0131da belirtilen haklar\u0131 pay sahibi ad\u0131na icraya yetkili olsa da bu haklar \u00fcye d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7 kimseye \u015firket aleyhine icra edilebilir haklar bah\u015fetmez.[95]<\/a> Dolay\u0131s\u0131 ile vekil bu haklar\u0131 kullanamad\u0131\u011f\u0131 durumda \u015firkete kar\u015f\u0131 bir aksiyonda bulunulmas\u0131 \u00fcyenin tasarrufunda olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Hisseleri piyasada i\u015flem g\u00f6ren bir \u015firkette ba\u015fkas\u0131 ad\u0131na hisse sahibi olan bir \u00fcye, o ki\u015fiyi bilgi alma haklar\u0131ndan yararlanmas\u0131 i\u00e7in vekil olarak g\u00f6sterebilir. Burada bilgi alma hakk\u0131ndan kas\u0131t \u015firketin genel olarak \u00fcyelerine veya vekilli\u011fi yapan ki\u015fiyi de i\u00e7eren herhangi bir \u00fcye s\u0131n\u0131f\u0131na g\u00f6nderdi\u011fi t\u00fcm ileti\u015fimlerin bir kopyas\u0131n\u0131 alma hakk\u0131, \u015firketin son y\u0131ll\u0131k hesaplar\u0131n\u0131n, raporlar\u0131n\u0131n ve denetim raporlar\u0131n\u0131n kopyalar\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ve ba\u015fka surette sa\u011flanan bilgilerin bas\u0131l\u0131 kopyas\u0131n\u0131 talep etme hakk\u0131d\u0131r.[96]<\/a> Bununla beraber \u015firketin, vekilin sadece belirli haklar\u0131 kullanma yetkisi ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 durumda vekilin bilgi alma talebine yan\u0131t vermesi gerekmedi\u011fi gibi[97]<\/a> \u015fayet vekil m.146 uyar\u0131nca yetkilendirildi\u011fi bilgi alma hakk\u0131n\u0131 kullanmazsa, bu \u015firket taraf\u0131ndan al\u0131nan kararlar\u0131n veya \u015firket ad\u0131na yap\u0131lan i\u015flemlerin ge\u00e7erlili\u011fini etkilemez. [98]<\/a><\/p>\n\n\n\n \u00d6zellikle birden fazla ki\u015fi ad\u0131na hisse sahibi olan \u015firket \u00fcyeleri, ellerindeki hisseleri b\u00f6lmeyi ve hisselere ba\u011fl\u0131 haklar\u0131 farkl\u0131 \u015fekillerde kullanmay\u0131 se\u00e7ebilirler.[99]<\/a> 152. madde paylara ba\u011fl\u0131 haklar\u0131n ve paylara sahip olunmas\u0131 nedeniyle kullan\u0131labilen haklar\u0131n tamam\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131na ve hepsinin ayn\u0131 \u015fekilde kullan\u0131lmas\u0131na gerek olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtir. Her ne kadar \u00fcye t\u00fcm haklar\u0131n\u0131 kullanmak zorunda olmasa da veya farkl\u0131 \u015fekillerde kullanma imkan\u0131 bulunsa da, haklar\u0131 ne \u00f6l\u00e7\u00fcde kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya farkl\u0131 olarak hangi \u015fekilde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u015firkete bildirmelidir.[100]<\/a> \u00dcyenin sahip oldu\u011fu hisselerle ilgili olarak bunlardan do\u011fan haklar\u0131n\u0131 farkl\u0131 \u015fekillerde kullanmay\u0131 se\u00e7mesi durumunda, e\u011fer \u015firkete bu haklar\u0131n nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin bir bildirimde bulunmam\u0131\u015fsa, \u015firket \u00fcyenin t\u00fcm haklar\u0131n\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ayn\u0131 \u015fekilde kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 varsayma hakk\u0131na sahiptir. Bu, \u015firketi, atanm\u0131\u015f bir ki\u015finin, bir \u00fcyenin talimatlar\u0131na uygun hareket etmedi\u011fine dair herhangi bir iddias\u0131ndan koruyacakt\u0131r.[101]<\/a><\/p>\n\n\n\n Talep konusu, bildiri sirk\u00fclasyonu talep etme yetkisi[102]<\/a>, anket hakk\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131z rapor isteme yetkisi[103]<\/a>, denetim endi\u015felerinin web sitesinde yay\u0131nlanmas\u0131n\u0131 isteme yetkisi[104]<\/a> kapsam\u0131nda olmal\u0131d\u0131r. Yukar\u0131da say\u0131lan haklar, her birinin ortalama \u00f6denmi\u015f sermayesi 100 sterlin olan 100 hissedar\u0131n birlikte hareket etmesi halinde kullan\u0131labilir. Bu 100 ki\u015finin hesaplanmas\u0131nda sadece \u015firket \u00fcyeleri de\u011fil belli \u015fartlarla intifa hakk\u0131 sahipleri yani \u00fcyeler harici hissede hak sahibi olanlar da dikkate al\u0131nabilir. \u0130ntifa hakk\u0131 sahipleri \u00fcye ile yapm\u0131\u015f oldu\u011fu s\u00f6zle\u015fmeye dayanarak hisseye ba\u011flanan haklar\u0131 kullanabilirler ancak ve ancak ayn\u0131 hisseye ba\u011fl\u0131 hakk\u0131n \u00fcye de dahil ba\u015fka biri taraf\u0131ndan da kullan\u0131lmamas\u0131 \u015fart\u0131yla. D\u00fczenleme ile ayn\u0131 hisseye ba\u011flanan hakk\u0131n iki kez kullan\u0131lmas\u0131 engellenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u0130ngiliz hukukunda bilgi alma hakk\u0131 T\u00fcrk mevzuat\u0131na nazaran \u015firketin ve \u00fcyelerin m\u00fcdahil oldu\u011fu her bir i\u015flemi d\u00fczenleyen hak a\u00e7\u0131s\u0131ndan ayr\u0131 ayr\u0131 kanun maddelerinde incelenmi\u015ftir. Her bir kanun maddesinde hakk\u0131n kullan\u0131m\u0131 buna ili\u015fkin olarak \u00fcyelerin bilgi alma hakk\u0131 ve bu hakk\u0131n kulland\u0131r\u0131lmamas\u0131 durumunda temerr\u00fcde d\u00fc\u015fen \u015firketin ve memurun su\u00e7 i\u015flemi\u015f olaca\u011f\u0131n\u0131 ili\u015fkin d\u00fczenlemeler yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. A\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir ki \u00fcyeler taraf\u0131ndan bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 \u00f6zelinde hakk\u0131n kullan\u0131m\u0131 maddelerde bazen \u00fcyelerin soru sorma veya \u015firketten bilgi ve belge talep etmesi \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131karken bazen de \u015firketin bilgi ve belgelerin kopyas\u0131n\u0131 \u00fcyelerin incelemesine haz\u0131r bulundurmas\u0131 veya \u00fcyelere g\u00f6ndermesi \u015feklinde ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. \u0130ngiltere \u015eirketler Kanunu bu noktada bilgi ve belgelerin \u00fcyelerin incelemesine haz\u0131r bulundurulmas\u0131 veya taraflar\u0131na g\u00f6nderilmesini d\u00fczenlerken \u015firketin bu hususu yerine getirmemesi halinde, \u015firketin ve memurun su\u00e7 i\u015flemi\u015f olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fczenleyerek, bir taraftan sopa g\u00f6sterip di\u011fer yandan \u00fcyelerin haklar\u0131n\u0131n yerine getirilmesini sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Pratikte \u0130ngiltere de \u00fcyelerin bilgi alma haklar\u0131n\u0131 kullanma s\u0131ras\u0131nda prosed\u00fcrel olarak herhangi bir belirsizli\u011fin olmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6rnek davalar\u0131n azl\u0131\u011f\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Bu noktada T\u00fcrk hukuku uygulamas\u0131nda s\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan \u00fcyelere bilgi verme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yerine getirilmemesi veya belirli durumlar da haklar\u0131n taraflar\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle ba\u015fvurulacak yollar \u00f6zelinde ortaya \u00e7\u0131kan belirsizlik, \u0130ngiliz hukukunda \u015firketler kar\u015f\u0131s\u0131nda zaten t\u00fcm hukuk d\u00fczenlerinde nispeten zay\u0131f durumda olan \u015firket \u00fcyelerinin yerine, \u00fcyelerinin haklar\u0131n\u0131 savunma g\u00f6revi \u015firketin t\u00fczel ki\u015fili\u011fine atfedilmek suretiyle daha net bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcme kavu\u015fmu\u015ftur denilebilir.<\/p>\n\n\n\n Av. Muhammet Emir \u00c7EL\u0130K<\/p>\n\n\n\n [1]<\/a> UK Companies Act 2006<\/p>\n\n\n\n [2]<\/a> Directive 2007\/36\/EC of the European Parliament and of the Council<\/p>\n\n\n\n [3]<\/a> The Companies (Shareholders\u2019 Rights) Regulations 2009<\/p>\n\n\n\n [4]<\/a> UK Companies Act 2006 s.145.<\/p>\n\n\n\n [5]<\/a> Victor Joffe Qc, David Drake, Giles Richardson, Daniel Lightman Qc, Timothy Collingwood, \u201cMinority Shareholders\u201d, Sixth Edition Oxford University Press<\/strong> ,2018 4.52<\/p>\n\n\n\n [6]<\/a> Burry & Knight Ltd v Knight <\/em>[2014] 1 WLR 4046.<\/p>\n\n\n\n [7]<\/a> Joffe Qc, Drake, Richardson, Lightman Qc, Collingwood, a.g.m<\/strong>., 4.52 <\/p>\n\n\n\n [8]<\/a> Cahn A., Donald D. C. \u201cComparative company law: text and cases on the laws governing corporations in Germany, the UK and the USA\u201d Cambridge University Press<\/strong>, 2010, s. 640,641.<\/p>\n\n\n\n [9]<\/a> UK Companies Act 2006 s.182(1)(a).<\/p>\n\n\n\n [10]<\/a> UK Companies Act 2006 s.779<\/p>\n\n\n\n [11]<\/a> Small Business, Enterprise and Employment Act 2015 s.84<\/p>\n\n\n\n [12]<\/a> UK Companies Act 2006 s.126<\/p>\n\n\n\n [13]<\/a> UK Companies Act 2006 s.431-432<\/p>\n\n\n\n [14]<\/a> UK Companies Act 2006 s.820(2)(a).<\/p>\n\n\n\n [15]<\/a> UK Companies Act 2006 s.820(3).<\/p>\n\n\n\n [16]<\/a> UK Companies Act 2006 s.820(4).<\/p>\n\n\n\n [17]<\/a> UK Companies Act 2006 s.823(1).<\/p>\n\n\n\n [18]<\/a> UK Companies Act 2006 s.832(2).<\/p>\n\n\n\n [19]<\/a> Charles Wild, Stuart Weinstein, Smith and Keenan’s company law, <\/strong>Pearson UK, 14.Bask\u0131, 2009, s.197<\/p>\n\n\n\n [20]<\/a> Wild, Weinstein, a.g.e<\/strong>.,198<\/p>\n\n\n\n [21]<\/a> Wild, Weinstein, a.g.e<\/strong>.,207<\/p>\n\n\n\n [22]<\/a> JRRT (Investments) v Haycraft [1993] BCLC 401<\/p>\n\n\n\n [23]<\/a> Lee, Frederic \u2018Blair Margaret\u2019, Ownership and Control: Rethinking Corporate Governance for the Twenty-First Century Journal of Economic Issues<\/strong> 30.4, 1996, p. 1415<\/p>\n\n\n\n [24]<\/a> UK Companies Act 2006 s.660(2)(a).<\/p>\n\n\n\n [25]<\/a> UK Companies Act 2006 s.660(2)(b).<\/p>\n\n\n\n [26]<\/a> UK Companies Act 2006 s.726<\/p>\n\n\n\n [27]<\/a> UK Companies Act 2006 s.1159<\/p>\n\n\n\n [28]<\/a> UK Companies Act 2006 s.113<\/p>\n\n\n\n [29]<\/a> UK Companies Act 2006 s.113(3).<\/p>\n\n\n\n [30]<\/a> UK Companies Act 2006 s.113(4).<\/p>\n\n\n\n [31]<\/a> UK Companies Act 2006 s.115<\/p>\n\n\n\n [32]<\/a> UK Companies Act 2006 s.1136<\/p>\n\n\n\n [33]<\/a> Indian Zoedone Co, Re (1884) L.R. 26 Ch. D. 70 CA. <\/p>\n\n\n\n [34]<\/a> UK Companies Act 1985 s. 375<\/p>\n\n\n\n [35]<\/a> Company Secretary’s Review 2009 October, Issue 13 CA 2006 Practical Implications (Pt 2) 33 CSR 13, 97<\/p>\n\n\n\n [36]<\/a> Deirdre Ahern, Karen Maher \u201cThe Continuing Evolution of Proxy Representation\u201d, Journal of Business Law<\/strong>, Say\u0131: 2, 2011,129.<\/em><\/p>\n\n\n\n [37]<\/a> UK Companies Act 2006 s 323(2).<\/p>\n\n\n\n [38]<\/a> UK Companies Act 2006 s 324(2).<\/p>\n\n\n\n [39]<\/a> UK Companies Act 2006 s.323(3)<\/p>\n\n\n\n [40]<\/a> UK Companies Act 2006 s. 323<\/p>\n\n\n\n [41]<\/a> Company Secretary’s Review 2009 October, Issue 13 CA 2006 Practical Implications (Pt 2) 33 CSR 13, 97<\/p>\n\n\n\n [42]<\/a> Corporate representatives under the Companies Act 2006: the problem and a temporary solution Journal of International Banking & Financial Law Volume 23, Issue 3 (2008) 3 JIBFL 122<\/p>\n\n\n\n [43]<\/a> UK Companies Act 2006 s.250<\/p>\n\n\n\n [44]<\/a> UK Companies Act 2006 s.174<\/p>\n\n\n\n [45]<\/a> UK Companies Act 2006 s.171<\/p>\n\n\n\n [46]<\/a> UK Companies Act 2006 s.170(3).<\/p>\n\n\n\n [47]<\/a> UK Companies Act 2006 s.251<\/p>\n\n\n\n [48]<\/a> UK Companies Act 2006 s.129<\/p>\n\n\n\n [49]<\/a> Small Business, Enterprise and Employment Act 2015 s.89(1)<\/p>\n\n\n\n [50]<\/a> UK Companies Act 2006 s. 118(1)<\/p>\n\n\n\n [51]<\/a> UK Companies Act 2006 s. 118(3)<\/p>\n\n\n\n [52]<\/a> UK Companies Act 2006 s.117(3).<\/p>\n\n\n\n [53]<\/a> UK Companies Act 2006 s.117(4).<\/p>\n\n\n\n [54]<\/a> EU Shareholder Rights Directive: first major amendment of Companies Act 2006 Journal of International Banking & Financial Law, Volume 24, Issue 3 (2009) 3 JIBFL 140<\/p>\n\n\n\n [55]<\/a> UK Companies Act 2006 s.319 A<\/p>\n\n\n\n [56]<\/a> UK Companies Act 2006 s. 170(1); Percival v Wright [1902] 2 Ch 421<\/p>\n\n\n\n [57]<\/a> Joffe Qc, Drake, Richardson, Lightman Qc, Collingwood, a.g.m<\/strong>., 2.07<\/p>\n\n\n\nA. Pay Sahiplerine 2006 Tarihli Ingiliz \u015eirketler Kanunu Ile Taninan Bilgi Alma Ve Inceleme Haklari<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
B. Bilgi Alma Hakkinin Sujeleri<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n
1. Hamiline yaz\u0131l\u0131, nama yaz\u0131l\u0131 hisse senetleri, tahvil senetleri ve bilgi alma hakk\u0131n\u0131 kullan\u0131mlar\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
2. Hisse senetlerinde menfaat sahibi ki\u015filer<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
3. \u0130potekli paylarda bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
4. Hisselerin devri s\u0131ras\u0131nda bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
5. \u015eirketin kendi paylar\u0131n\u0131 iktisap etmesi durumunda bilgi alma hakk\u0131n\u0131 kullan\u0131p kullanamayaca\u011f\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
6. Ba\u011fl\u0131 \u015firketler hakk\u0131nda bilgi alma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lamayaca\u011f\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
7. Hak sahipli\u011finin ispat\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
8. \u00dcye \u015firketin temsilci atamas\u0131 ve vekil atamas\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
C. Bilgi Verme Y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n
1. Direkt\u00f6r<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
2. G\u00f6lge Direkt\u00f6r<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
3. Y\u00f6neticilerin bilgi verme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
4. Denet\u00e7inin bilgi alma hakk\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
5. Denet\u00e7inin bilgi verme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
6. Ba\u011f\u0131ms\u0131z denet\u00e7inin bilgi alma hakk\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
D. Vekil Atanmasi Ve Tarihsel Geli\u015fimi<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n
1. Bilgi alma hakk\u0131n\u0131n vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile kullan\u0131m\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
a. Vekil ataman\u0131n \u00fcye haklar\u0131ndan yararlanmaya veya haklar\u0131 kullanmaya etkisi<\/strong><\/h6>\n\n\n\n
b. 150.madde uyar\u0131nca hisseleri piyasada i\u015flem g\u00f6ren \u015firketlerde bilgi alma haklar\u0131ndan yararlanacak ki\u015filerin atanmas\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
c. 152. Madde \u00e7er\u00e7evesinde ba\u015fkalar\u0131 ad\u0131na sahip olunan haklar\u0131n farkl\u0131 \u015fekillerde kullan\u0131m\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
d. 153. Madde \u00e7er\u00e7evesinde \u00fcyelerin talebi \u00fczerine ba\u015fkalar\u0131 ad\u0131na sahip olunan hisselerde haklar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131<\/strong><\/h4>\n\n\n\n
SONU\u00c7<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
\n\n\n\n